IL-KNISJATAZ-ZEJT
Il-knisja taz-zejt kienet l-ewwel kinsja tar-rahal. Sa minn zminijiet l-iktar imbeghda kienet tinsab imxerrda fir-rahal kollu ta’ l-Gharb id-devozzjoni taz-Zjara tal-madonna lill-qaribtah Santa Elizabetta,li minhabba kollalikienu jitolbu l-ghajnuna taghha giet imsejha ‘tal-VIRTU’. Il-knisja tal-lumhija mibnija fuq il-fdalijiet ta’ohra qabilhja Din ta’ qabilha fil-24 ta’ Mejju 1657. Xhieda li qabel din il-kinsja kien hemm ohra hija skrizzjoni li tinsab imnaqqxa fuq il-bieb principali li saret fiz-zmien l-Isqof mons. Balaguer. Dan wara li ipprofonaha,jigifieri ta’ l-ordnibiex titwaqqa,ried li tinbena kinsja gdida biex titkompla din id-evozzjoni qadima. Il-permess kien fis-7 ta’ Gunju 1663 u kien moghti mill-istess Isqof Balaguer. Fil-1675 beda l-bini taghha u tlesta fil-1678; dintkompla mill-gdir li sar mill-poplu ta’ din ir-rahal sakemm inbniet din il-kinsja. Il-visitatur Apostoliku Mons. Pietru Dusina jsemmiha bl-istess isem tal-Virtu’ u jghidli kien titlu ta’benefizzju semplici; kienet f’idejn kjerku, bin Marjanu vella. Kellha wkoll nofs modd raba u kellu l-obblighligu jaghmel quddiesa. Fid-29 ta’Awwissu,1679 l-Isqof Mikiel Glormu Molina qataghha bhala parrocca ghaliha mill-matrici ta’ Assunta u hatar Ghawdxi Dun Gammarija Camilleri li kien vici parrokku fil-Birgu malta. Dan sar b’ezami fil-palazz tieghu tal-belt Valletta fit-2 ta’ settembru 1679. Il-pussess bhala l-ewwel kappillan f’din il-knisja sabiha gie moghti fil-15 ta’ settembru 1679. Din il-knisja damet parroca madwar 50 sena,sakemm fil-1698,il-poplu ta’ l-Gharbbaghat rikors lill-Granmastru Rajmondu perellos biex jaghtih post ghall-bini ta’ knisja gdida.
KARMNI GRIMA
Fir-rahal kwiet pittoresk u ċkejken tal-Għarb kien hemm fost l-oħrajn mara twajba, li fiha tispikka l-qdusija. Xogħola kien ta’ bidwija, u kull filogħdu kienet tqum kmieni u wara l-quddies kienet terħilla għall-għelieqi tagħha fl-inħawi ta’Ghammar.
Għodwa waħda sewwa sew fit-22 ta’ Ġunju, 1883 għall- ħabta tal-għaxra ta’ filogħdu kienet qaddejja min quddiem il-kappella tal-Madonna ta’ Pinu. Bhall–sajjetta fil-bnazzi semgħet vuċi mhix tas-soltu. Kienet il-Madonna, li qaltilha dan il-kliem: “Ejja, Ejja.” Ix-xbejba t-twajba resqet lejn il-kapella u l-Madonna kompliet tgħidilha, li qabel sena oħra ma kinitx se tkun tista’ terġa’ tmur iż-żura, u veru hekk ġara għax Karmni Grima kienet mardet. Qaltilha wkoll biex tgħid tliet Ave Marijiet f’ġieħ il-ġisem tagħa kemm dam fil-qabar.
Karmni żammet kollox f’qalbha għax kienet mara tas-skiet. Fetħet qalbha biss mal-konfessur tagħha u ma ħabib tal-qalb li kien ukoll ġar tagħha u fuq kollox ruħ t’Alla. Dan kien Franġisk Portelli. Franġisk qalilha li hu wkoll kellu xi ħaġa strordinarja x’jgħidilha għax kienet kelmitu l-Madonna u qaltlu biex ixerred id-devizzjoni f’ġieħ il-pjaga l-moħbija ta’Ġesu. Nistgħu ngħidu li min dak inhar l-hawn inxterdet id-devozzjoni lejn il-Madonna ta’ Pinu.
Illum insibu Santwarju li jagħxqek u min flokk dik il-kapella “żdingata” insibu tempju ikultivat u miżmun tajjeb. Quddiem dan is-santwarju insibu statwa originali ħafna ta’ Karmni Grima
Ġos-santwarju nsibu il-fdallijiet tagħha.
Id-dar ta’ Karmni Grima li tinsab fil-bidu tal-Għarb illun qedgha tintuza bhala muzew ,li fadal it-tifkiriet li
halliet warajja din il-mara tajba.Karmni Grima mietet
sewwa sew fl-1922
MAGHMULL MINN ELIZABETH CASSAR,
JOSMARIE CASSAR
AND
ANNALISE CASSAR
TA’ DBIEGI
Ta’ Dbiegi jinsab bejn San Lawrenz u bejn l-Għarb.Jien nieħu gost immur Ta’ Dbiegi. Ta’ Dbiegi hemm ħafna ħwienet bħal tat-tafal, tal-ġild,tad-deheb,tal-ħġieġ u ħafna aktar. Meta immur tgħidx kemm nieħu gost. Xi drabi nixtri xi ħaga u l-iktar ħaġa li nħobb nixtri hija xi ħaġa magħmula mit-tafal. Meta immur ngħid lil ġenituri tiegħi biex jixtruli xi ħaġa minn Ta’ Dbiegi ħalli jibqali xi tifkira. Meta immur hemm inħossni fil-ġenna tal-art tant kemm nieħu gost. L-aktar ħwienet li nieħu gost immur huma tal-ħġieġ u tat-tafal.Inħobb immur f’dawn iż-żewg t’iħwienet għax inkun nista narahom jagħmlu l-affarijiet li nixtri, kif jagħmluhom u min xiex ikunu magħmulin.Ta’ Dbiegi huwa post interessanti u imorru ħafna turisti. Jien hemmhekk immur nhar tal-Ġimgħa għax nieħu ħafna gost u filwaqt inkun qieghed nitgħallem fuq Ta’ Dbiegi.
by: Josef Camenzuli
Hello. In our posts we’re going to give you some information about our village, its people and places of interest one can find here.
